We Wrocławiu od 1 lipca 2028 r. paliwa stałe mają zniknąć z ogrzewania domów i mieszkań. Kominek opalany drewnem będzie można używać tylko wtedy, gdy nie jest podstawowym źródłem ciepła w lokalu, a emisja pyłu z niego nie przekracza 50 mg/m³. W pozostałej części województwa dolnośląskiego (poza uzdrowiskami) od 1 lipca 2028 r. kominek musi spełniać wymagania ekoprojektu w zakresie emisji pyłu albo mieć elektrofiltr, który obniży emisję do wymaganego poziomu. Na całym Dolnym Śląsku już dziś nie wolno palić w kominku drewnem o wilgotności powyżej 20%.
Właściciel kominka powinien więc sprawdzić, czy jego urządzenie spełnia te warunki, i zaplanować ewentualną wymianę lub modernizację przed 2028 r.
Trzy uchwały antysmogowe na Dolnym Śląsku
Sejmik Województwa Dolnośląskiego przyjął w 2017 r. trzy osobne uchwały antysmogowe:
- dla gminy Wrocław – najbardziej restrykcyjną,
- dla 11 miejscowości uzdrowiskowych,
- dla pozostałej części województwa, czyli m.in. gmin wokół Wrocławia, takich jak Kąty Wrocławskie, Oława czy Trzebnica.
Uchwały dotyczą wszystkich instalacji, w których spala się paliwa stałe: kotłów, pieców kaflowych, kóz, trzonów kuchennych i kominków. Za ich naruszenie grozi grzywna do 5000 zł.
Zakazane paliwa – cały Dolny Śląsk
Od 1 lipca 2018 r. w całym województwie nie wolno spalać w kominkach ani piecach:
- węgla brunatnego i paliw z jego udziałem,
- mułów i flotokoncentratów węglowych oraz mieszanek z ich udziałem,
- węgla kamiennego sypkiego o uziarnieniu poniżej 3 mm (miału),
- biomasy stałej, w tym drewna, o wilgotności w stanie roboczym powyżej 20%.
Wymóg suchego drewna ma znaczenie nie tylko dla przepisów. Mokre drewno obniża temperaturę spalin, zwiększa ilość sadzy i smoły w kominie i podnosi ryzyko pożaru sadzy.
Kominek we Wrocławiu – terminy
| Termin | Co się zmienia |
|---|---|
| od 1 lipca 2018 r. | zakaz najgorszych paliw (jak wyżej); zakaz instalowania nowych urządzeń na paliwa stałe, z wyjątkami określonymi w uchwale |
| od 1 lipca 2024 r. | zakaz używania kotłów i pieców pozaklasowych oraz poniżej klasy 3 |
| do 30 czerwca 2028 r. | dopuszczone urządzenia klasy 3, 4 i 5 |
| od 1 lipca 2028 r. | paliwa stałe wyeliminowane z ogrzewania indywidualnego, poza miejscami bez dostępu do sieci gazowej lub ciepłowniczej (tam tylko urządzenia spełniające ekoprojekt); kominek na drewno dozwolony, jeśli nie jest podstawowym źródłem ciepła w lokalu i jego emisja pyłu nie przekracza 50 mg/m³ |
Uchwała dla Wrocławia przewiduje też wyjątki dla nowych urządzeń, np. dla budów rozpoczętych przed jej wejściem w życie. Jeśli planujesz montaż kominka w nowym domu we Wrocławiu, sprawdź aktualny tekst uchwały albo zapytaj w urzędzie miejskim, czy i na jakich warunkach jest to dopuszczalne.
Kominek w gminach wokół Wrocławia – terminy
| Termin | Co się zmienia |
|---|---|
| od 1 lipca 2018 r. | zakaz najgorszych paliw; nowo instalowane kotły muszą spełniać wymagania ekoprojektu, a nowo instalowane kominki i piece – wymagania ekoprojektu dla miejscowych ogrzewaczy |
| od 1 lipca 2024 r. | zakaz używania kotłów pozaklasowych i poniżej klasy 3 |
| od 1 lipca 2028 r. | zakaz używania kotłów klasy 3 i 4 (dopuszczone minimum klasa 5); wszystkie kominki muszą spełniać wymagania ekoprojektu w zakresie emisji pyłu albo mieć elektrofiltr |
W uzdrowiskach obowiązują osobne zasady, w części z nich bardziej restrykcyjne niż we Wrocławiu.
Kominek rekreacyjny a podstawowe źródło ciepła
Uchwały rozróżniają urządzenia, które ogrzewają dom, od kominka używanego okazjonalnie. W materiałach informacyjnych dla mieszkańców kominek rekreacyjny opisuje się jako urządzenie, które nie rozprowadza ciepła po całym domu i nie jest podstawowym źródłem ciepła.
W praktyce oznacza to, że we Wrocławiu po 1 lipca 2028 r. kominek z płaszczem wodnym podłączony do instalacji centralnego ogrzewania albo kominek z rozprowadzeniem gorącego powietrza, który ogrzewa cały dom, nie spełni warunku. Dom musi mieć inne, podstawowe źródło ciepła: sieć ciepłowniczą, gaz, pompę ciepła albo ogrzewanie elektryczne.
Jak sprawdzić, czy kominek spełnia wymagania ekoprojektu
Ekoprojekt to unijne wymagania dotyczące efektywności i emisji dla miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń na paliwo stałe. Obowiązują w sprzedaży od 2022 r., ale część urządzeń produkowano zgodnie z nimi wcześniej.
| Gdzie szukać | Co sprawdzić |
|---|---|
| Instrukcja i karta produktu | informacja o zgodności z ekoprojektem, emisja pyłu, sprawność |
| Deklaracja właściwości użytkowych / deklaracja zgodności | dane producenta, model, normy |
| Tabliczka znamionowa na wkładzie lub piecu | model, rok produkcji, parametry |
| Producent lub sprzedawca | potwierdzenie dla konkretnego modelu |
Kominek otwarty (bez szyby) zwykle nie spełnia wymagań emisyjnych. Starsze wkłady bez dokumentacji trudno ocenić. W takim przypadku decyzja zwykle sprowadza się do wymiany wkładu na model zgodny z ekoprojektem, montażu elektrofiltra (poza Wrocławiem, jeśli pozwala na to uchwała) albo rezygnacji z palenia.
Co zrobić z kominkiem przed 2028 rokiem
- Ustal, jaką rolę pełni kominek – czy ogrzewa dom, czy jest dodatkiem.
- Znajdź dokumenty kominka i sprawdź, czy spełnia ekoprojekt i jaką ma emisję pyłu.
- Sprawdź, która uchwała Cię dotyczy – wrocławska czy wojewódzka.
- Zaplanuj wymianę wkładu lub elektrofiltr, jeśli urządzenie nie spełnia wymagań. Przy wymianie wkładu sprawdź też komin: nowy wkład może wymagać innej średnicy przewodu albo wkładu kominowego. Więcej w artykule wkład kominowy do starego komina.
- Zgłoś źródło ciepła w CEEB. Deklaracja o źródle ciepła obejmuje także kominki. Każde nowe źródło wymaga nowej deklaracji.
- Pal suchym drewnem o wilgotności do 20% i nie spalaj odpadów.
Przykład (hipotetyczny)
Dom pod Wrocławiem (poza gminą Wrocław), kominek z wkładem bez szyby sprzed kilkunastu lat i kocioł gazowy jako podstawowe źródło ciepła. Kominek jest używany w weekendy. Do 30 czerwca 2028 r. można z niego korzystać, paląc suchym drewnem. Od 1 lipca 2028 r. musi spełniać wymagania ekoprojektu w zakresie emisji pyłu albo mieć elektrofiltr. Właściciel decyduje się na nowy wkład zgodny z ekoprojektem. Przy okazji kominiarz sprawdza, czy przewód dymowy ma średnicę wymaganą przez producenta nowego wkładu i czy wylot ponad dachem jest na właściwej wysokości.
Kominek a program Czyste Powietrze
Program Czyste Powietrze finansuje wymianę nieefektywnych źródeł ciepła na paliwa stałe i termomodernizację. Beneficjent zwykle musi zlikwidować stare źródła ciepła na paliwo stałe, które nie spełniają wymagań programu. Czy dotyczy to także kominka, zależy od jego parametrów i od zasad obowiązującej wersji programu, które w ostatnich latach kilka razy się zmieniały. Przed złożeniem wniosku sprawdź aktualny regulamin w wojewódzkim funduszu ochrony środowiska albo zapytaj doradcę energetycznego w gminie.
Kominek i kominiarz – obowiązki niezależne od uchwały
Niezależnie od uchwały antysmogowej przewód kominowy od kominka:
- podlega kontroli co najmniej raz w roku (art. 62 Prawa budowlanego),
- wymaga czyszczenia co najmniej raz na 3 miesiące w okresie użytkowania – szczegóły w artykule jak często czyścić komin,
- w pomieszczeniu z kominkiem powinien działać czujnik czadu – patrz gdzie zamontować czujnik czadu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy we Wrocławiu będzie zakaz palenia w kominkach?
Od 1 lipca 2028 r. kominek na drewno we Wrocławiu będzie dopuszczony tylko jako dodatkowe źródło ciepła, gdy nie jest podstawowym źródłem ciepła w lokalu i jego emisja pyłu nie przekracza 50 mg/m³. Węglem nie będzie można palić w ogóle.
Czy kominek musi spełniać ekoprojekt w gminach wokół Wrocławia?
Nowo instalowane kominki muszą spełniać wymagania ekoprojektu od 1 lipca 2018 r. Kominki zainstalowane wcześniej będą musiały spełniać wymagania ekoprojektu w zakresie emisji pyłu od 1 lipca 2028 r., chyba że mają elektrofiltr ograniczający emisję do wymaganego poziomu.
Jakim drewnem można palić w kominku według uchwały antysmogowej?
Suchym, o wilgotności w stanie roboczym nie większej niż 20%. Palenie mokrym drewnem jest zakazane na całym Dolnym Śląsku.
Jaka jest kara za palenie w kominku niezgodnym z uchwałą?
Za naruszenie uchwały antysmogowej grozi grzywna do 5000 zł.
Czy kominek trzeba zgłosić do CEEB?
Tak. Deklaracja o źródle ciepła i spalania paliw obejmuje również kominki. Nowe źródło ciepła wymaga złożenia nowej deklaracji.
Czy kominek z płaszczem wodnym można używać we Wrocławiu po 2028 roku?
Jeśli ogrzewa dom i jest podstawowym źródłem ciepła, nie spełni warunków uchwały dla Wrocławia. Dom będzie potrzebował innego, podstawowego źródła ciepła.
Do lipca 2028 r. zostało niewiele sezonów grzewczych. Teraz jest dobry moment, żeby sprawdzić dokumenty kominka, ustalić, którą uchwałę stosować, i zaplanować ewentualną wymianę wkładu. Jeśli wymieniasz wkład kominkowy albo chcesz sprawdzić, czy komin pasuje do nowego urządzenia, Zakład Kominiarski Kominiarczyk skontroluje przewód i wyczyści go przed sezonem.
