Czyszczenie komina: jak często i czy właściciel może zrobić to sam

Przewody od palenisk na paliwo stałe (węgiel, drewno, pellet, kominek) trzeba czyścić co najmniej raz na 3 miesiące w okresie ich użytkowania. Przewody od urządzeń na gaz i olej – co najmniej raz na 6 miesięcy, a przewody wentylacyjne – co najmniej raz w roku. Terminy wynikają z § 34 rozporządzenia MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków. W domu jednorodzinnym właściciel może czyścić przewody sam, ale coroczną kontrolę stanu technicznego i tak musi wykonać mistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymi.

Czyszczenie i kontrola to dwie różne czynności. Czyszczenie usuwa sadzę i inne zanieczyszczenia. Kontrola sprawdza, czy przewód jest drożny, szczelny i prawidłowo podłączony, i kończy się e-protokołem w CEEB.

Jak często czyścić komin – terminy z przepisów

Rodzaj przewodu lub paleniskaMinimalna częstotliwość czyszczeniaIle to razy w roku (przy całorocznym użytkowaniu)
Paleniska w zakładach zbiorowego żywienia i gastronomiico najmniej raz w miesiącu (jeśli przepisy miejscowe nie stanowią inaczej)12
Paleniska na paliwo stałe: węgiel, drewno, pellet, kominek, piec kaflowyco najmniej raz na 3 miesiące4
Paleniska na paliwo płynne i gazowe: kocioł gazowy, olejowy, piecyk gazowyco najmniej raz na 6 miesięcy2
Przewody wentylacyjneco najmniej raz w roku, jeśli warunki użytkowania nie wymagają częściej1

Przepis mówi o czyszczeniu „w okresach użytkowania”. Kominek, w którym palisz tylko od listopada do lutego, potrzebuje czyszczenia w tym okresie, a nie cztery razy w ciągu całego roku. Rozsądnie jest jednak zaplanować czyszczenie przed rozpoczęciem sezonu i w jego trakcie, a nie dopiero po nim.

Częściej, niż wymagają przepisy

Terminy z rozporządzenia to minimum. Czasem przewód trzeba czyścić częściej:

  • palisz drewnem o podwyższonej wilgotności albo drewnem iglastym z dużą ilością żywicy,
  • kocioł często pracuje na niskiej mocy lub w trybie podtrzymania,
  • w przewodzie zbiera się mokra smoła (więcej w artykule o plamach i smole na kominie),
  • komin ma słaby ciąg albo trudno rozpalić w piecu,
  • kominiarz wpisał takie zalecenie do protokołu.

Kilkumilimetrowa warstwa sadzy wystarczy, żeby przy mocniejszym rozpaleniu doszło do pożaru sadzy w kominie.

Kto może czyścić komin

§ 34 ust. 3 rozporządzenia MSWiA stanowi, że czyszczenie przewodów wykonują osoby z kwalifikacjami kominiarskimi. Ust. 4 wyłącza jednak ten wymóg w przypadku:

  • budynków mieszkalnych jednorodzinnych,
  • obiektów budownictwa zagrodowego,
  • obiektów budownictwa letniskowego.

Oznacza to, że w domu jednorodzinnym właściciel może czyścić przewody sam. W budynkach wielorodzinnych i usługowych czyszczenie wykonuje osoba z kwalifikacjami kominiarskimi.

CzynnośćDom jednorodzinnyBudynek wielorodzinny lub usługowy
Czyszczenie przewodówwłaściciel samodzielnie albo kominiarzosoba z kwalifikacjami kominiarskimi
Kontrola stanu technicznego (raz w roku)mistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymimistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymi
E-protokół w CEEBsporządza osoba kontrolującasporządza osoba kontrolująca

Przed samodzielnym czyszczeniem warto sprawdzić aktualne brzmienie przepisu i warunki polisy. Niektórzy ubezpieczyciele mogą oczekiwać potwierdzenia czyszczenia przez kominiarza.

Czy warto czyścić komin samodzielnie?

Samodzielne czyszczenie jest legalne w domu jednorodzinnym, ale ma ograniczenia:

Czyszczenie samodzielneCzyszczenie przez kominiarza
usuwa luźną sadzę z dostępnych odcinkówobejmuje cały przewód, czopuch i podłączenie urządzenia
nie daje oceny stanu przewodukominiarz widzi pęknięcia, smołę, ubytki i zawilgocenie
wymaga wejścia na dach lub pracy od dołu z odpowiednim sprzętemkominiarz ma sprzęt i zabezpieczenia do pracy na dachu
nie usuwa twardej smołyusuwanie smoły wymaga odpowiednich narzędzi i metod
nie zastępuje corocznej kontrolimoże być połączone z kontrolą i e-protokołem

Praca na dachu, zwłaszcza zimą, to realne ryzyko upadku. Jeśli zdecydujesz się czyścić przewody sam, rób to tylko przy wygaszonym i wystudzonym urządzeniu, z dostępem do wyczystki i bez wchodzenia na śliski lub stromy dach.

Czy można czyścić komin, gdy pali się w piecu?

Nie. Przed czyszczeniem urządzenie trzeba wygasić i odczekać, aż przewód ostygnie. Czyszczenie rozgrzanego przewodu grozi poparzeniem, wypadnięciem żaru z wyczystki i zapłonem odspojonej sadzy.

Mechaniczne czyszczenie komina a preparaty

Mechaniczne czyszczenie polega na usuwaniu sadzy szczotkami i kulami prowadzonymi przez cały przewód. To podstawowa metoda, wymagana do usunięcia osadów z całej długości przewodu.

Preparaty do spalania w palenisku (proszki, granulaty, kostki) mogą ograniczać narastanie sadzy i ułatwiać jej odspajanie. Nie zastępują jednak mechanicznego czyszczenia i nie spełniają obowiązku z § 34.

Czyszczenie komina od dołu

Czyszczenie od dołu, przez wyczystkę lub otwór podłączenia, pozwala uniknąć wchodzenia na dach. Sprawdza się w prostych przewodach z łatwym dostępem. W kominach z zagięciami, z wkładami o małej średnicy albo z dużą ilością smoły zwykle nie wystarcza. Wtedy lepiej zlecić czyszczenie kominiarzowi.

Czyszczenie wentylacji

Przewody wentylacyjne zbierają kurz, pajęczyny, tłuszcz z kuchni, a czasem gniazda ptaków. Zanieczyszczony kanał słabiej odprowadza powietrze, co sprzyja wilgoci, pleśni i ciągowi wstecznemu. Przepisy wymagają czyszczenia przewodów wentylacyjnych co najmniej raz w roku. W kuchni z intensywnym gotowaniem może być potrzebne częstsze czyszczenie.

Kalendarz czyszczenia – przykład

Przykład (hipotetyczny) – dom jednorodzinny z kotłem na pellet, kominkiem i wentylacją grawitacyjną

TerminCzynność
wrzesieńkontrola wszystkich przewodów z e-protokołem, czyszczenie przewodu od kotła i kominka, czyszczenie wentylacji
grudzieńczyszczenie przewodu od kotła na pellet i kominka
marzecczyszczenie przewodu od kotła na pellet i kominka
czerwiecczyszczenie przewodu od kotła na pellet (jeśli kocioł grzeje też wodę latem)

Kominek używany tylko zimą w tym przykładzie nie wymaga czyszczenia w czerwcu, bo nie jest wtedy użytkowany.

Najczęściej zadawane pytania

Co ile czyścić komin przy piecu na drewno?

Co najmniej raz na 3 miesiące w okresie użytkowania. Przy mokrym drewnie lub częstym paleniu na niskiej mocy może być potrzebne częstsze czyszczenie.

Jak często czyścić komin przy kotle gazowym?

Co najmniej raz na 6 miesięcy. Dotyczy to też kotłów kondensacyjnych, bo przepis odnosi się do rodzaju paliwa.

Czy pellet to paliwo stałe, jeśli chodzi o czyszczenie komina?

Tak. Przewody od kotłów na pellet czyści się co najmniej raz na 3 miesiące w okresie użytkowania.

Czy mogę sam wyczyścić komin w domu jednorodzinnym?

Tak, przepisy na to pozwalają. Coroczną kontrolę stanu technicznego przewodów musi jednak wykonać mistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymi.

Ile kosztuje czyszczenie komina?

Cena zależy od liczby i długości przewodów, rodzaju zanieczyszczeń i dostępu do komina. Aktualne stawki znajdziesz w cenniku czyszczenia przewodów kominowych.

Czy kominiarz czyści komin podczas przeglądu?

Przegląd to kontrola stanu technicznego. Czyszczenie jest osobną czynnością, ale często wykonuje się je w czasie tej samej wizyty. Warto o to zapytać przy umawianiu terminu.

Krótko mówiąc, terminy czyszczenia zależą od paliwa: 4 razy w roku przy paliwie stałym, 2 razy przy gazie i oleju, raz w roku dla wentylacji, zawsze w okresie użytkowania. Jeśli chcesz połączyć czyszczenie z coroczną kontrolą i e-protokołem, umów termin z Zakładem Kominiarskim Kominiarczyk.

Podobne wpisy